dr hab. Imelda Chłodna-Blach – Rola kultury w wychowaniu do patriotyzmu

Czym jest wielkoduszność? Co łączyło wszystkich wielkich Polaków? Na te pytania mogliśmy znaleźć odpowiedź w inauguracyjnym wykładzie dr hab. Imeldy Chłodnej-Błach „Od geniuszu do wielkoduszności. Rola kultury w wychowaniu do patriotyzmu”.
Na przykładzie Ignacego Jana Paderewskiego i Edwarda Raczyńskiego prelegentka wyjaśniła, jak ważną rolę w kształtowaniu ludzi kultury ma gruntowne wychowanie:

Wychowanie i wykształcenie mają niebagatelne znaczenie w kształtowaniu kultury wysokiej. Nabywamy je poprzez obcowanie z literaturą, tradycją domu, szkoły, państwa i Kościoła. Poprzez kulturę następuje rozwój naszej świadomości, umysłu, a także woli, która pozwala nam zachować odpowiednie postawy patriotyczne.

Podkreślała też:

Gruntowne wykształcenie i wychowanie dzieci stanowiło cel polskich rodzin. Rozwijano talenty w różnych kierunkach. Nie z powodu zaspokojenia własnych ambicji czy próżności, ale z poczucia oddania dla rozwoju swojego narodu.
Wychowanie do kultury wysokiej odbywa się wg kilku zasad:
Po pierwsze – poprzez uczenie człowieka odróżniania dobra od zła. Po drugie – ważne jest wyposażenie człowieka w zestaw cnót, czyli stałych sprawności do czynienia dobra, które za pomocą rozumu pozwolą na rozpoznanie dobra i wzmocnią wolę, a ta sprawi, żeby pójść za dobrem

powiedziała dr hab. Chłodna-Błach. Tak więc wielkoduszność, o której wspominała pani profesor, oznacza wielkość i siłę duszy. Jest warunkiem poczucia własnej wartości:

Człowiek wielkoduszny uważa siebie za godnego rzeczy wielkich. To cecha człowieka, który stawia sobie wysokie cele oraz jest przekonany, że na nie zasługuje i je zrealizuje. Jest zdolny przystosować się do zmiennych okoliczności życia. Dąży do tego co jest ponadprzeciętne. Takiego człowieka można poznać po jego zewnętrznym zachowaniu się, w którym odbija się jego postawa wewnętrzna: przez świadomy dobór otoczenia, zajęć, lektury. Wszystko, co go gnębi i pomniejsza ducha, będzie odrzucał

zaznaczyła dr hab. Chłodna-Błach. I dodała:

Dzięki pracy nad charakterem – opartej na cnotach – wszyscy wielcy Polacy mieli poczucie odpowiedzialności nie tylko za swoje życie, ale też za innych, za Ojczyznę. To właśnie w otoczeniu polskiej kultury kształtował się ich patriotyzm.